2009 Top Ten of Polemic for Nature

Ceimic
Is í an cheimic an disciplín eolaíoch a bhaineann le dúile agus comhdhúile comhdhéanta d’adamh, móilíní agus iain: a gcomhdhéanamh, a struchtúr, a n-airíonna, a n-iompar agus na hathruithe a dhéantar orthu le linn imoibrithe le substaintí eile
Duais Nobel
Sraith duaiseanna is ea iad Duaiseanna Nobel a bhunaigh cruthaitheoir na dinimíte, Alfred Nobel. Faigheann gach duaiseoir bonn óir. Tugtar airgead mar chuid den duais do dhaoine a chuir an taighde nó an tsochaí chun cinn ar bhealach ar leith
Tine
Is saghas dócháin í an tine, imoibriú ceimiceach idir dhá cheimiceán. Is imoibriú eisiteirmeach atá i gceist, is é sin gur ligeann sé teas as. De ghnáth úsáidtear cipín chun tine a thosnú
13
6
7
Faoitín
Tugtar an t-ainm faoitín ar roinnt éisc éagsúla. Is é an Merlangius merlangus, san fhine Gadidae an t-iasc a bhíonn i gceist don fhaoitín a bhíonn ar fáil timpeall cóstaí na hÉireann. Ní bhíodh an oiread sin meas ar an bhfaoitín mar bhia go dtí blianta beaga anuas, ach leis an titim mhór i líon na n-éisc atáthar ag tógáil i dtír, tá an meon sin ag athrú
Fluairín
Is é an fluairín dúil cheimiceach uimhir a naoi, agus is í an tsiombail a sheasann dó i bhfoirmlí ceimiceacha ná F. Cosúil leis na halaiginí eile tá seacht leictreon ar an sceall is faide amuigh aige, agus é an-fhonnmhar chun ochtréad a bhaint amach ar an sceall sin trí imoibriú ocsaídiúcháin agus dí-ocsaídiúcháin. Gás buí é an fluairín le teocht is le brú an tseomra, agus ós rud é go bhfuil sé chomh haraiciseach sin chun imoibriúcháin, is nimh dhainséarach é - imoibríonn
5
3